{"id":51017,"date":"2026-09-02T04:12:36","date_gmt":"2026-09-02T04:12:36","guid":{"rendered":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/2026\/09\/02\/turi-antra-sirdi-kojose-mokslininkai-paaiskino-kaip-ja-ijungti-sedint-darbe\/"},"modified":"2026-09-02T04:12:36","modified_gmt":"2026-09-02T04:12:36","slug":"turi-antra-sirdi-kojose-mokslininkai-paaiskino-kaip-ja-ijungti-sedint-darbe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/2026\/09\/02\/turi-antra-sirdi-kojose-mokslininkai-paaiskino-kaip-ja-ijungti-sedint-darbe\/","title":{"rendered":"Turi antr\u0105 \u0161ird\u012f kojose: mokslininkai paai\u0161kino, kaip j\u0105 \u012fjungti s\u0117dint darbe"},"content":{"rendered":"<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Serce pompuje krew t\u0119tnicami do ca\u0142ego organizmu. Kiedy krew dotrze do st\u00f3p i podudzi, musi wr\u00f3ci\u0107 \u017cy\u0142ami do serca. Problem polega na tym, \u017ce w \u017cy\u0142ach panuje znacznie ni\u017csze ci\u015bnienie ni\u017c w t\u0119tnicach, a krew p\u0142ynie dodatkowo wbrew sile grawitacji.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Same \u017cy\u0142y nie maj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci wytworzenia takiej si\u0142y pompuj\u0105cej jak serce. Organizm wykszta\u0142ci\u0142 wi\u0119c dodatkowy mechanizm.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Podczas chodzenia mi\u0119\u015bnie \u0142ydek kurcz\u0105 si\u0119 i uciskaj\u0105 znajduj\u0105ce si\u0119 w ich pobli\u017cu \u017cy\u0142y. W efekcie krew zostaje wypchni\u0119ta w g\u00f3r\u0119, w stron\u0119 serca. Pomagaj\u0105 w tym niewielkie zastawki znajduj\u0105ce si\u0119 wewn\u0105trz \u017cy\u0142.<b>\u00a0Dzia\u0142aj\u0105 one jak zawory jednokierunkowe &#8211; pozwalaj\u0105 krwi przemieszcza\u0107 si\u0119 w stron\u0119 serca, jednocze\u015bnie ograniczaj\u0105c jej cofanie si\u0119 w kierunku st\u00f3p.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Ka\u017cdy krok jest wi\u0119c czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko elementem przemieszczania si\u0119. Jest tak\u017ce mechanicznym wsparciem dla uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Pompa mi\u0119\u015bniowa \u0142ydki jest uruchamiana podczas bardzo prostych czynno\u015bci. Aktywuje j\u0105 mi\u0119dzy innymi:<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>To oznacza, \u017ce do jej pobudzenia nie jest potrzebny intensywny trening. W wielu sytuacjach wystarczy po prostu przesta\u0107 siedzie\u0107 bez ruchu.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Jest to szczeg\u00f3lnie wa\u017cne dla os\u00f3b, kt\u00f3re sp\u0119dzaj\u0105 wiele godzin przy biurku.<b>\u00a0Podczas d\u0142ugiego siedzenia mi\u0119\u015bnie \u0142ydek pozostaj\u0105 niemal nieruchome, a pompa mi\u0119\u015bniowa nie pracuje w taki spos\u00f3b jak podczas chodzenia.<\/b> Krew mo\u017ce wtedy \u0142atwiej zalega\u0107 w dolnych partiach n\u00f3g.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Jednym z efekt\u00f3w mo\u017ce by\u0107 uczucie ci\u0119\u017cko\u015bci n\u00f3g, obrz\u0119k okolicy kostek czy dyskomfort pojawiaj\u0105cy si\u0119 po wielu godzinach sp\u0119dzonych w jednej pozycji.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Znaczenie pompy mi\u0119\u015bniowej \u0142ydki mo\u017ce by\u0107 wi\u0119ksze, ni\u017c wcze\u015bniej s\u0105dzono. Badacze analizowali bowiem, czy jej sprawno\u015b\u0107 ma zwi\u0105zek z og\u00f3lnym stanem zdrowia.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>W badaniu z 2020 roku naukowcy wykorzystali dane 2728 doros\u0142ych os\u00f3b, kt\u00f3re przesz\u0142y badania naczyniowe w laboratorium.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce osoby z upo\u015bledzon\u0105 funkcj\u0105 pompy mi\u0119\u015bniowej \u0142ydki cz\u0119\u015bciej umiera\u0142y w kolejnych latach obserwacji. Po 10 latach \u015bmiertelno\u015b\u0107 wynosi\u0142a oko\u0142o 6 proc. w grupie z prawid\u0142owo dzia\u0142aj\u0105c\u0105 pomp\u0105 oraz oko\u0142o 18 proc. w\u015br\u00f3d os\u00f3b z jej zaburzon\u0105 funkcj\u0105.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>To du\u017ca r\u00f3\u017cnica, ale wynik\u00f3w nie nale\u017cy interpretowa\u0107 jako dowodu, \u017ce s\u0142abe mi\u0119\u015bnie \u0142ydek bezpo\u015brednio skracaj\u0105 \u017cycie. Naukowcy podkre\u015blaj\u0105, \u017ce badanie by\u0142o obserwacyjne. Co prawda wykazano zwi\u0105zek, ale nie udowodniono zale\u017cno\u015bci przyczynowo-skutkowej.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>S\u0142absza pompa mi\u0119\u015bniowa mo\u017ce by\u0107 sygna\u0142em innych problem\u00f3w. Mo\u017ce towarzyszy\u0107 m.in. ma\u0142ej aktywno\u015bci fizycznej, utracie masy mi\u0119\u015bniowej, problemom ze stawami czy chorobom dotycz\u0105cym nerw\u00f3w i mi\u0119\u015bni. <b>Mo\u017ce wi\u0119c by\u0107 raczej markerem og\u00f3lnego stanu zdrowia ni\u017c samodzieln\u0105 przyczyn\u0105 zwi\u0119kszonego ryzyka zgonu.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Naukowcy z Mayo Clinic wr\u00f3cili do tego zagadnienia w wi\u0119kszym badaniu opublikowanym w 2024 roku. Tym razem przeanalizowano dane dotycz\u0105ce niemal 6 tys. pacjent\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Wyniki ponownie wskaza\u0142y na zwi\u0105zek pomi\u0119dzy sprawno\u015bci\u0105 pompy mi\u0119\u015bniowej \u0142ydki a ryzykiem zgonu. Im mniej krwi pompa by\u0142a w stanie wypchn\u0105\u0107 podczas ruchu, tym wi\u0119ksze by\u0142o ryzyko \u015bmierci<b>. U os\u00f3b z najgorsz\u0105 funkcj\u0105 pompy ryzyko by\u0142o ponad dwukrotnie wy\u017csze ni\u017c u os\u00f3b, kt\u00f3rych pompa dzia\u0142a\u0142a sprawnie.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Tak\u017ce w tym przypadku nie mo\u017cna jednak powiedzie\u0107, \u017ce \u0107wiczenie \u0142ydek samo w sobie wyd\u0142u\u017ca \u017cycie.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Badania pokazuj\u0105 korelacj\u0119, ale nie odpowiadaj\u0105 jednoznacznie na pytanie, czy poprawa funkcji pompy poprzez \u0107wiczenia rzeczywi\u015bcie zmniejszy\u0142aby ryzyko zgonu.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Szczeg\u00f3lne zainteresowanie naukowc\u00f3w wzbudza mi\u0119sie\u0144 p\u0142aszczkowaty (soleus), po\u0142o\u017cony g\u0142\u0119boko w \u0142ydce.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>To w\u0142a\u015bnie on ma kluczowe znaczenie dla dzia\u0142ania pompy \u0142ydkowej. Jest przystosowany do d\u0142ugotrwa\u0142ej pracy i mo\u017ce wykonywa\u0107 skurcze przez d\u0142ugi czas bez szybkiego zm\u0119czenia. Z tego powodu jego rola nie ogranicza si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do umo\u017cliwiania ruchu. <b>Mi\u0119sie\u0144 ten uczestniczy tak\u017ce w regulacji przep\u0142ywu krwi z dolnych cz\u0119\u015bci n\u00f3g w kierunku serca.\u00a0<\/b>Badania wskazuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce jego aktywno\u015b\u0107 mo\u017ce mie\u0107 zwi\u0105zek z metabolizmem.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>W 2022 roku naukowcy przeprowadzili niewielkie badanie dotycz\u0105ce aktywowania mi\u0119\u015bnia p\u0142aszczkowatego podczas siedzenia.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Uczestnicy wykonywali tzw. soleus push-up, czyli ruch polegaj\u0105cy na pozostawieniu przedniej cz\u0119\u015bci stopy na pod\u0142odze i wielokrotnym unoszeniu oraz opuszczaniu pi\u0119t. \u0106wiczenie wygl\u0105da bardzo niepozornie. Mo\u017cna je wykonywa\u0107 nawet podczas siedzenia.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Naukowcy zaobserwowali jednak, \u017ce d\u0142ugotrwa\u0142e skurcze mi\u0119\u015bnia p\u0142aszczkowatego zwi\u0119ksza\u0142y jego wykorzystanie energii i pomaga\u0142y organizmowi przetwarza\u0107 glukoz\u0119 oraz t\u0142uszcze po posi\u0142ku.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>To odkrycie zainteresowa\u0142o badaczy, poniewa\u017c mi\u0119\u015bnie szkieletowe odgrywaj\u0105 bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w gospodarce glukozowej. Aktywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni zwi\u0119ksza zapotrzebowanie na energi\u0119, a tym samym mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na spos\u00f3b, w jaki organizm wykorzystuje znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 we krwi glukoz\u0119.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>W innym, pilota\u017cowym eksperymencie naukowcy sprawdzili dzia\u0142anie tego ruchu u 10 os\u00f3b ze stanem przedcukrzycowym. Uczestnicy wykonywali \u0107wiczenie podczas dwugodzinnego testu tolerancji glukozy.<b>\u00a0W por\u00f3wnaniu z siedzeniem bez ruchu, wykonywanie ruch\u00f3w aktywuj\u0105cych mi\u0119sie\u0144 p\u0142aszczkowaty wi\u0105za\u0142o si\u0119 ze zmniejszeniem wzrostu poziomu cukru we krwi o oko\u0142o jedn\u0105 trzeci\u0105.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Wynik brzmi obiecuj\u0105co, ale trzeba zachowa\u0107 ostro\u017cno\u015b\u0107, bowiem badanie to by\u0142o bardzo ma\u0142e. Nale\u017cy te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce samo \u0107wiczenie nie zast\u0105pi spaceru, treningu ca\u0142ego cia\u0142a, zdrowej diety ani leczenia.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Najprostszy spos\u00f3b na aktywowanie &#8220;drugiego serca&#8221; to chodzenie. Je\u017celi praca wymaga wielogodzinnego siedzenia, warto regularnie wstawa\u0107, przej\u015b\u0107 kilka krok\u00f3w, rozrusza\u0107 stopy i wykona\u0107 kilka wspi\u0119\u0107 na palce. <b>Ameryka\u0144skie Towarzystwo Kardiologiczne zaleca przerywanie d\u0142ugiego siedzenia i spacerowanie przynajmniej raz na godzin\u0119.<\/b> Je\u015bli w danym momencie nie mo\u017cna wsta\u0107 od biurka, mo\u017cna:<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Warto jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce stanie w miejscu nie jest tym samym co chodzenie. Aby pompa mi\u0119\u015bniowa skutecznie pracowa\u0142a, potrzebne s\u0105 skurcze mi\u0119\u015bni. Samo pozostawanie w pozycji stoj\u0105cej nie zapewnia takiego mechanicznego dzia\u0142ania jak ruch.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Sprawno\u015b\u0107 pompy \u0142ydkowej zmienia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wraz z wiekiem. Z czasem naturalnie tracimy cz\u0119\u015b\u0107 masy i si\u0142y mi\u0119\u015bniowej. Mniejsza aktywno\u015b\u0107 fizyczna mo\u017ce ten proces dodatkowo pog\u0142\u0119bia\u0107.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span><b>Dlatego znaczenie ma nie tylko okazjonalne \u0107wiczenie, ale regularne utrzymywanie sprawno\u015bci ca\u0142ego organizmu.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>\u015awiatowa Organizacja Zdrowia zaleca osobom doros\u0142ym <b>c<\/b><b>o najmniej 150 minut umiarkowanej aktywno\u015bci fizycznej tygodniowo,<\/b> a tak\u017ce \u0107wiczenia wzmacniaj\u0105ce mi\u0119\u015bnie przynajmniej dwa dni w tygodniu.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span>Nie trzeba od razu zaczyna\u0107 od intensywnych trening\u00f3w. Szybki marsz, wchodzenie po schodach, jazda na rowerze czy regularne spacery r\u00f3wnie\u017c anga\u017cuj\u0105 mi\u0119\u015bnie n\u00f3g.<\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span><u>\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/u><\/span><\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><span><br \/><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Blauzdos raumen\u0173 pompa, dar vadinama antra \u0161irdimi kojose, padeda kraujui gr\u012f\u017eti \u012f \u0161ird\u012f: mokslas paai\u0161kino, kaip j\u0105 suaktyvinti s\u0117dint.<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":51018,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[10138,39405,261,1753,3152,5873,39404],"miestas":[],"class_list":["post-51017","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sveikata-ir-grozis","tag-american-heart-association","tag-blauzdu-raumenys","tag-fizinis-aktyvumas","tag-kraujotaka","tag-pasaulio-sveikatos-organizacija","tag-sedimas-darbas","tag-venu-sveikata"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/51017","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=51017"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/51017\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/51018"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=51017"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=51017"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=51017"},{"taxonomy":"miestas","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/miestas?post=51017"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}