{"id":6787,"date":"2026-04-15T20:43:02","date_gmt":"2026-04-15T20:43:02","guid":{"rendered":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/2026\/04\/15\/znal-sekret-podziemnego-krolestwa-i-skarbu-barona-hitlerowcy-przyszli-po-niego-w-nocy\/"},"modified":"2026-04-15T20:43:02","modified_gmt":"2026-04-15T20:43:02","slug":"znal-sekret-podziemnego-krolestwa-i-skarbu-barona-hitlerowcy-przyszli-po-niego-w-nocy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/2026\/04\/15\/znal-sekret-podziemnego-krolestwa-i-skarbu-barona-hitlerowcy-przyszli-po-niego-w-nocy\/","title":{"rendered":"Zna\u0142 sekret podziemnego kr\u00f3lestwa i skarbu barona. Hitlerowcy przyszli po niego w nocy"},"content":{"rendered":"

Ossendowski by\u0142 na celowniku hitlerowc\u00f3w. Mia\u0142o z nim porachunki NKWD. By\u0142 nie tylko pisarzem i podr\u00f3\u017cnikiem, ale te\u017c szpiegiem. Czy zgin\u0105\u0142, bo nie chcia\u0142 kolaborowa\u0107 z Niemcami?<\/span><\/p>\n

\n

Antoni Ferdynand Ossendowski nale\u017ca\u0142 w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym do najbardziej znanych \u017cyj\u0105cych polskich pisarzy. \u015awiatowy rozg\u0142os przynios\u0142a mu ksi\u0105\u017cka \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d, wydana na pocz\u0105tku lat 20. Ossendowski opisa\u0142 w niej swoj\u0105 ucieczk\u0119 przez bolszewick\u0105 Rosj\u0119, spotkanie z demonicznym baronem Ungernem i mityczne cuda Azji Centralnej.<\/p>\n

<\/ins><\/div>\n

Ta awanturnicza opowie\u015b\u0107 to r\u00f3wnie\u017c klucz do pe\u0142nego zagadek \u017cycia Ossendowskiego. Oraz do jego tajemniczej \u015bmierci, nad kt\u00f3r\u0105 ci\u0105\u017cy\u0142 cie\u0144 polityki i\u2026 starej wr\u00f3\u017cby. Co naprawd\u0119 sta\u0142o si\u0119 w styczniu 1945 roku? Czy s\u0142awny polski pisarz musia\u0142 umrze\u0107, poniewa\u017c za du\u017co wiedzia\u0142?<\/p>\n

JAK JAMES BOND<\/h2>\n

\u201ePrzed nawa\u0142\u0105 bolszewick\u0105 musia\u0142em uchodzi\u0107 z Petersburga na Syberi\u0119 jeszcze w 1918 roku. Do stycznia roku 1920 przebywa\u0142em na Syberii, gdzie rz\u0105dy bolszewickie zast\u0105pi\u0142y rz\u0105dy admira\u0142a Ko\u0142czaka, kt\u00f3rego doprowadzili do upadku monarchi\u015bci i nieudolni ministrowie\u201d \u2013 tak zaczyna si\u0119 \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d. Ossendowski (chemik po Sorbonie, potem rewolucjonista z 1905 r., skazany przez w\u0142adze carskie) prezentuje si\u0119 tu jako cz\u0142owiek zagubiony w Rosji, rozdartej wojn\u0105 domow\u0105 mi\u0119dzy bolszewikami a \u201ebia\u0142ymi\u201d.<\/p>\n

<\/ins><\/div>\n

Zapomina jednak wyja\u015bni\u0107, dlaczego bolszewicy go \u015bcigali. \u201eOd roku 1918 by\u0142 prominentn\u0105 postaci\u0105 w rz\u0105dzie admira\u0142a Ko\u0142czaka, dzia\u0142aj\u0105c, w r\u00f3\u017cnych okresach, jako tajny wys\u0142annik kontaktuj\u0105cy si\u0119 z ameryka\u0144skimi si\u0142ami interwencyjnymi, oficer wywiadu i doradca dow\u00f3dztwa wojsk polskich na Syberii\u201d \u2013 pisze James Palmer w ksi\u0105\u017cce \u201eKrwawy bia\u0142y baron\u201d. Nie by\u0142 to pierwszy kontakt Ossendowskiego z tajnymi s\u0142u\u017cbami. W 1915 r. wyda\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 o dzia\u0142alno\u015bci niemieckich szpieg\u00f3w w Rosji.<\/p>\n

Trzy lata p\u00f3\u017aniej bra\u0142 za\u015b udzia\u0142 w przekazaniu w\u0142adzom USA tzw. dokument\u00f3w Sissona, ukazuj\u0105cych Lenina i jego ludzi jako agentur\u0119 Berlina. Mia\u0142o to przekona\u0107 Zach\u00f3d, \u017ce nie uda si\u0119 rozgromi\u0107 Niemiec, nie robi\u0105c te\u017c porz\u0105dku z bolszewikami. Po latach, w 1956 r., ameryka\u0144ski dyplomata i historyk George F. Kennan udowodni\u0142, \u017ce na dokumentach znajduj\u0105 si\u0119 adnotacje Ossendowskiego. A nie by\u0142 to jedyny szpiegowski epizod w \u017cyciu pisarza.<\/p>\n

<\/ins><\/div>\n

JAK LAWRENCE<\/h2>\n

W 1921 r. Polak znalaz\u0142 si\u0119 u boku Romana von Ungern-Sternberga. Ten rosyjski baron o niemieckich korzeniach sta\u0142 na czele antychi\u0144skiego zrywu Mongo\u0142\u00f3w, wspieranego przez jednostki tybeta\u0144skie (!). Ungern podj\u0105\u0142 te\u017c walk\u0119 z \u201eczerwonymi\u201d. Historycy twierdz\u0105, \u017ce antybolszewick\u0105 odezw\u0119 barona do rosyjskiej armii (rozkaz nr 15) u\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142a\u015bnie Ossendowski. Pono\u0107 Polak mia\u0142 te\u017c zaproponowa\u0107 Ungernowi produkcj\u0119 gazu truj\u0105cego. Podejrzewano, \u017ce Ossendowski m\u00f3g\u0142 by\u0107 na s\u0142u\u017cbie brytyjskiej, ameryka\u0144skiej lub japo\u0144skiej.<\/p>\n

Jedno jest pewne: jak Lawrence z Arabii stara\u0142 si\u0119 anga\u017cowa\u0107 we wszelkie dzia\u0142ania dywersyjne, mog\u0105ce zaszkodzi\u0107 mocarstwu wrogiemu Polsce. Jednak atak Ungerna na \u201eczerwonych\u201d zako\u0144czy\u0142 si\u0119 kl\u0119sk\u0105. Baron zosta\u0142 rozstrzelany. Do grobu zabra\u0142 marzenia o byciu nowym D\u017cyngis-chanem. A tak\u017ce tajemnic\u0119 skarbu, kt\u00f3ry schowa\u0142 przed bolszewikami (jak pisa\u0142 rodzinie, miejsce ukrycia zna\u0142 pewien Polak)\u2026Ossendowski wyszed\u0142 na ca\u0142ej tej historii nie\u017ale: napisa\u0142 bestseller, wr\u00f3ci\u0142 do odrodzonej ojczyzny, zdoby\u0142 pieni\u0105dze i s\u0142aw\u0119.<\/p>\n

<\/ins><\/div>\n

Otacza\u0142 go te\u017c nimb wielkiej tajemnicy. W ksi\u0105\u017cce \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d wspomnia\u0142 bowiem o legendarnym podziemnym kr\u00f3lestwie Aggartha, kojarzonym ze \u015bwi\u0119tym miastem Szambala. W Kraju Urianchajskim Sojoci pokazali mu nawet jaskini\u0119, kt\u00f3ra mia\u0142a prowadzi\u0107 do podziemi. To tam, wed\u0142ug azjatyckich poda\u0144, znajdowa\u0142a si\u0119 siedziba tajemniczego W\u0142adcy, kt\u00f3ry na czele wielkiej armii mia\u0142 zaprowadzi\u0107 porz\u0105dek na \u015bwiecie. To tak\u017ce tam, wed\u0142ug popularnych na Zachodzie koncepcji teozofki Heleny B\u0142awatskiej, schronili si\u0119 uciekinierzy z zatopionej przed wiekami Atlantydy\u2026 Dzi\u015b mo\u017cemy uzna\u0107 te twierdzenia za bzdury. Jednak wtedy wiedza Ossendowskiego wydawa\u0142a si\u0119 niekt\u00f3rym bezcenna i\u2026 niebezpieczna.<\/p>\n

JAK B\u0141AWATSKA<\/h2>\n

Relacja pisarza wzbudzi\u0142a sensacj\u0119 w kr\u0119gach ezoteryk\u00f3w. Nie przekonali ich naukowcy, zarzucaj\u0105cy Polakowi, \u017ce zmy\u015bla. Tak czy owak miejsce zwane Wrotami Aggarthy naprawd\u0119 istnieje w Kraju Urianchajskim (obecnie Republika Tuwy w Federacji Rosyjskiej). Dotar\u0142 do niego Witold Micha\u0142owski \u2013 biograf Ossendowskiego, pracuj\u0105cy nad kolejn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0105 pt. \u201eNiezwyk\u0142e safari Witolda M.\u201d.<\/p>\n

Tak opowiada \u201eFocusowi Historia\u201d: \u201eZastali\u015bmy jaskini\u0119, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rej by\u0142o wiele przedziwnych znak\u00f3w. Dosta\u0107 si\u0119 tam by\u0142o bardzo trudno. To par\u0119 kilometr\u00f3w od granicy z Mongoli\u0105. Najbli\u017csza miejscowo\u015b\u0107 to Kundurtuk, odleg\u0142y o dwa dni drogi. Wielu mieszka\u0144c\u00f3w centralnej Azji uwa\u017ca, \u017ce s\u0105 to Wrota Aggarthy\u201d.Czy Ossendowski, pisarz i szpieg, tylko przypadkiem tam si\u0119 znalaz\u0142?<\/p>\n

Aggartha i Szambala mia\u0142y sto lat temu olbrzymie znaczenie nie tylko dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w B\u0142awatskiej, ale i\u2026 polityk\u00f3w! \u201eSzambal\u0119 tradycyjnie kojarzono z p\u00f3\u0142noc\u0105, a wi\u0119c Rosj\u0105. Rosjanie dobrze o tym wiedzieli i dlatego na pocz\u0105tku dwudziestego wieku ich tajny agent Agwan Dor\u017cijew (\u2026) pr\u00f3bowa\u0142 rozpowszechnia\u0107 w\u015br\u00f3d Tybeta\u0144czyk\u00f3w i Mongo\u0142\u00f3w przekonanie, \u017ce Romanowowie wywodz\u0105 si\u0119 od w\u0142adc\u00f3w Szambali\u201d \u2013 wyja\u015bnia James Palmer w \u201eKrwawym bia\u0142ym baronie\u201d.<\/p>\n

Do wr\u00f3t m\u00f3g\u0142 tak\u017ce trafi\u0107 Feliks Kon (ten sam, kt\u00f3ry razem z Marchlewskim i Dzier\u017cy\u0144skim pr\u00f3bowa\u0142 zrobi\u0107 z Polski republik\u0119 radzieck\u0105). W zako\u0144czeniu swych wspomnie\u0144 \u201eNarodziny wieku\u201d pisze, jak zainteresowa\u0142 si\u0119 na katordze antropologi\u0105 i wzi\u0105\u0142 nast\u0119pnie udzia\u0142 w wyprawie badawczej do plemion Uriacha\u0144c\u00f3w-Sojot\u00f3w. Witold Micha\u0142owski tak to komentuje: \u201eZa udzia\u0142 w I Proletaryacie w\u0142adze carskie skaza\u0142y Kona na katorg\u0119. Ale ju\u017c na pocz\u0105tku XX wieku dosta\u0142 do dyspozycji Kozak\u00f3w, aby odby\u0107 rekonesansow\u0105 podr\u00f3\u017c w g\u0142\u0105b chi\u0144skiego terytorium. Kontrola nad Wrotami Aggarthy mog\u0142a odgrywa\u0107 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 psychologiczn\u0105 przy podboju tej cz\u0119\u015bci Azji przez Rosj\u0119. Kon reprezentowa\u0142 wtedy racj\u0119 stanu Imperium Rosyjskiego, czego dowodem jest raport, z\u0142o\u017cony po zako\u0144czeniu ekspedycji\u201d.<\/p>\n

JAK INDIANA JONES<\/h2>\n

Nie tylko Moskwa interesowa\u0142a si\u0119 tym rejonem. Szambala i Aggartha poci\u0105ga\u0142y te\u017c nazist\u00f3w. \u201eHeinrich Himmler mia\u0142 bzika na punkcie tajemnic i spisk\u00f3w, wyimaginowanych i rzeczywistych\u201d \u2013 pisze Christopher Hale w ksi\u0105\u017cce \u201eKrucjata alpinist\u00f3w\u201d. Powo\u0142ana przez Himmlera organizacja SS Ahnenerbe (\u201eDziedzictwo przodk\u00f3w\u201d) wysy\u0142a\u0142a w \u015bwiat archeolog\u00f3w, by \u201eodkopywali wspania\u0142o\u015bci aryjskiej prehistorii\u201d.<\/p>\n

Himmler wierzy\u0142 bowiem teozofom i Aryjczyk\u00f3w uwa\u017ca\u0142 za\u2026 potomk\u00f3w Atlantyd\u00f3w. Dowod\u00f3w na t\u0119 fantastyczn\u0105 teori\u0119 szuka\u0142 m.in. w Tybecie, gdzie mieli si\u0119 schroni\u0107 ocaleni mieszka\u0144cy Atlantydy. Dlatego hitlerowska wyprawa przeprowadzi\u0142a m.in. badania rasowe nad Tybeta\u0144czykami. Tak\u017ce u\u017cywany przez miejscowych motyw swastyki mia\u0142 by\u0107 dowodem na ich nordyckie powi\u0105zania.<\/p>\n

Himmler by\u0142 przy tym zafascynowany ksi\u0105\u017ck\u0105 Ossendowskiego. Przypomina\u0142 te\u017c Ungerna. Baron g\u0142osi\u0142, \u017ce \u201emia\u0142 zamiar za\u0142o\u017cy\u0107 w Rosji zakon wojskowy buddyst\u00f3w\u201d. Himmler tak\u017ce marzy\u0142 o przekszta\u0142ceniu SS w rodzaj rycerskiego zakonu. Za\u015b D\u017cyngis-chan, do kt\u00f3rego lubi\u0142 odwo\u0142ywa\u0107 si\u0119 Ungern, dla nazisty i okultysty by\u0142 potomkiem Atlantyd\u00f3w, by\u0107 mo\u017ce spokrewnionym z Aryjczykami.<\/p>\n

Inspiruj\u0105ca musia\u0142a by\u0107 dla Himmlera opisana w \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d legendarna g\u00f3ra w Azji, na kt\u00f3r\u0105 s\u0105 w stanie wej\u015b\u0107 tylko \u201epotomkowie D\u017cyngisa\u201d (jak przytomnie zauwa\u017cy\u0142 Ossendowski, by\u0107 mo\u017ce ze zboczy wydobywa\u0142 si\u0119 truj\u0105cy tlenek w\u0119gla, kt\u00f3ry trzyma\u0142 si\u0119 nisko nad ziemi\u0105, ale niegro\u017any by\u0142 dla je\u017ad\u017ac\u00f3w). Pewnie by\u0142y to tematy, na kt\u00f3re Himmler m\u00f3g\u0142by pogaw\u0119dzi\u0107 z Ossendowskim. Czy wi\u0119c podczas II wojny nazi\u015bci kontaktowali si\u0119 z nim, szanowanym autorytetem?<\/p>\n

JAK QUISLING?<\/h2>\n

W czasie okupacji pisarz utrzymywa\u0142 si\u0119 m.in. z handlu jedwabiem. Dzia\u0142a\u0142 w konspiracji, wst\u0105pi\u0142 do Stronnictwa Narodowego. Znano go z niech\u0119ci do Niemc\u00f3w. Zjawiali si\u0119 oni w jego mieszkaniu przy ul. Gr\u00f3jeckiej 27 na warszawskiej Ochocie nie w celach towarzyskich, ale by je przeszuka\u0107. Boj\u0105c si\u0119 aresztowania, pisarz sp\u0119dza\u0142 noce u przyjaci\u00f3\u0142 (m\u00f3wi\u0142 im, \u017ce \u201ema twarz orangutana i ka\u017cdy gestapowiec zidentyfikowa\u0142by go w ci\u0105gu u\u0142amka sekundy\u201d).<\/p>\n

Przed wybuchem Powstania Warszawskiego przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do pa\u0144stwa Witaczk\u00f3w \u2013 za\u0142o\u017cycieli milanowskiej fabryki jedwabiu i w\u0142a\u015bcicieli dworu w \u017b\u00f3\u0142winie. S\u0142usznie. W sierpniu roku 1944 mieszka\u0144c\u00f3w Ochoty spotka\u0142a rze\u017a z r\u0105k zbrodniarzy z Rosyjskiej Wyzwole\u0144czej Armii Ludowej (RONA), dzia\u0142aj\u0105cej w ramach Waffen-SS. Ossendowski unikn\u0105\u0142 tego losu. Jednak wkr\u00f3tce \u015bmier\u0107 i tak stan\u0119\u0142a u jego drzwi.<\/p>\n

W 1946 r. w \u201ePrzekroju\u201d dr Stanis\u0142aw Jagielski \u2013 znajomy pisarza \u2013 zamie\u015bci\u0142 artyku\u0142 \u201eOstatnia tajemnica Ferdynanda Ossendowskiego\u201d. Wed\u0142ug niego pisarz mia\u0142 przed \u015bmierci\u0105 powa\u017cne dolegliwo\u015bci \u017co\u0142\u0105dkowe. Jednak bardziej ni\u017c nimi przejmowa\u0142 si\u0119 zas\u0142yszan\u0105 w Azji przepowiedni\u0105, \u017ce \u201enie zamknie oczu, nim Ungern nie przypomni mu, \u017ce nadszed\u0142 czas rozstania si\u0119 z \u017cyciem\u201d.<\/p>\n

I oto na pocz\u0105tku stycznia roku 1945 pojawi\u0142 si\u0119 w \u017b\u00f3\u0142winie m\u0142ody niemiecki oficer, krewny \u201ekrwawego barona\u201d. Wed\u0142ug relacji Jagielskiego Niemiec opu\u015bci\u0142 dworek dopiero po kilku godzinach. Dzie\u0144 p\u00f3\u017aniej Ossendowski trafi\u0142 do szpitala w Grodzisku, gdzie zmar\u0142. O czym rozmawia\u0142 z go\u015bciem, nie wyjawi\u0142. O miejscu ukrycia skarbu \u201ekrwawego barona\u201d? A mo\u017ce o czym\u015b wa\u017cniejszym? Po publikacji artyku\u0142u odezwa\u0142 si\u0119 niejaki Cezary Szemley-Ketling, do\u015b\u0107 niejednoznaczna posta\u0107 z polskiej konspiracji. Przekaza\u0142, \u017ce gdy ukrywa\u0142 si\u0119 pod nazwiskiem Romer, wpad\u0142 w r\u0119ce niemieckiego oficera Doellerdta (Doellerta). Wzi\u0105\u0142 on zakonspirowanego Szemleya-Ketlinga za krewnego dyplomaty z polskiego MSZ.<\/p>\n

Niemiec powiedzia\u0142 mu: \u201eStryj pa\u0144ski, hrabia Romer, by\u0142 zwolennikiem\u00a0 \u00bbkrucjaty na wsch\u00f3d\u00ab! (\u2026) Jedynie u boku Niemiec wy, Polacy, mo\u017cecie odwr\u00f3ci\u0107 od siebie sowieckie niebezpiecze\u0144stwo. Konkretnie, w Berlinie tworzymy polski rz\u0105d do walki z Rosj\u0105 Sowieck\u0105 i panu proponujemy udzia\u0142 w tym rz\u0105dzie. Do mnie mo\u017ce pan mie\u0107 zaufanie. Rozmawia\u0142em ostatnio z wieloma wybitnymi przedstawicielami waszego spo\u0142ecze\u0144stwa. S\u0142ysza\u0142 pan zapewne o Ossendowskim. Znany jest r\u00f3wnie\u017c za granic\u0105. Wczoraj by\u0142em u niego, nieurz\u0119dowo zreszt\u0105, i w rozmowie ze mn\u0105 zgodzi\u0142 si\u0119 w zasadzie z koncepcj\u0105, kt\u00f3r\u0105 przedstawi\u0142em\u201d. Na dow\u00f3d Doellerdt pokaza\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d z dedykacj\u0105 autora.<\/p>\n

\u201eOssendowski mia\u0142 opini\u0119 germanofoba, ale nie cierpia\u0142 bolszewik\u00f3w. Nie dziwi\u0105 wi\u0119c pr\u00f3by zyskania jego sympatii. By\u0142 przecie\u017c znany na ca\u0142ym \u015bwiecie\u201d \u2013 ocenia t\u0119 niemieck\u0105 inicjatyw\u0119 Micha\u0142owski. Podczas wojny byli ch\u0119tni do politycznej kolaboracji, kandydaci na \u201epolskiego Quislinga\u201d. M\u00f3wi\u0142o si\u0119 tak o by\u0142ym premierze Leonie Koz\u0142owskim i germanofilu W\u0142adys\u0142awie Studnickim. Za\u015b o Milan\u00f3wek, pod kt\u00f3rym mieszka\u0142 Ossendowski, zahaczy\u0142 jesieni\u0105 1944 r. Adam Ronikier, prezes charytatywnej Rady G\u0142\u00f3wnej Opieku\u0144czej (RGO).<\/p>\n

Jego te\u017c oskar\u017cano o pr\u00f3by stworzenia rz\u0105du pod patronatem III Rzeszy. Jak Ossendowski, dzia\u0142a\u0142 w Stronnictwie Narodowym, kt\u00f3re \u015bmiertelnego zagro\u017cenia dla Polski upatrywa\u0142o bardziej w bolszewizmie ni\u017c hitleryzmie. W \u201ePami\u0119tnikach\u201d Ronikier pisa\u0142, \u017ce pod koniec 1944 r. hitlerowcy podj\u0119li \u017cwawsze kroki w celu pozyskania Polak\u00f3w \u2013 liczyli m.in. na ich dobrowolny zaci\u0105g do organizacji pomocniczych przy armii niemieckiej.<\/p>\n

JAKO NIEWYGODNY \u015aWIADEK?<\/h2>\n

Tak\u017ce lektura meldunk\u00f3w wspomnianego sonderf\u00fchrera Doellerdta (Doellerta) z czas\u00f3w powstania przynosi ciekawe rezultaty. Donosi\u0142 z podwarszawskiego B\u0142onia, niedaleko Milan\u00f3wka, \u017ce AK-owcy najbardziej chc\u0105 walczy\u0107 z SS, bolszewikami i komunistami. 11 sierpnia pisa\u0142 jednak, \u017ce \u201ewezwanie skierowane do polskiego ruchu oporu, aby po zagwarantowaniu autonomii politycznej wstrzyma\u0142 walk\u0119 przeciwko niemieckiemu Wehrmachtowi i wyst\u0105pi\u0142 do wsp\u00f3lnej walki przeciwko bolszewizmowi, przypuszczalnie w obecnej chwili nie odniesie sukcesu\u201d. Dlaczego? Bo mimo nieufno\u015bci wobec Sowiet\u00f3w w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w \u201epanuje przekonanie, \u017ce po kl\u0119sce Niemiec niechybnie nast\u0105pi \u2013 jako drugi etap tej wojny \u2013 obalenie bolszewizmu przez Angli\u0119 i jej sojusznik\u00f3w\u201d.<\/p>\n

Zatem Doellerdt (Doellert) bardzo si\u0119 interesowa\u0142 ewentualn\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0105 polsko-niemieck\u0105. A co \u0142\u0105czy\u0142o go z \u201eUngernem-Sternbergiem\u201d, kt\u00f3ry przyby\u0142 noc\u0105 do Ossendowskiego? Ot\u00f3\u017c to zapewne jedna i ta sama osoba! Wed\u0142ug niemieckich biogram\u00f3w Artur Doellerdt (Doellert) wyst\u0119powa\u0142 te\u017c pod nazwiskiem Sven Steenberg. Po wojnie pisa\u0142 ksi\u0105\u017cki historyczne (zawar\u0142 w nich nawet s\u0142owa zrozumienia dla zbrodniczej RONA, z kt\u00f3r\u0105 utrzymywa\u0142 s\u0142u\u017cbowe kontakty!).<\/p>\n

Za\u015b we wspomnieniach \u201eSie nannten mich \u00bbGospodin \u2026\u00ab\u201d opisa\u0142, jak ca\u0142kiem przypadkiem dotar\u0142 podczas powstania do opuszczonego mieszkania Ossendowskiego na Gr\u00f3jeckiej. Skojarzy\u0142 nazwisko autora, kt\u00f3ry pisa\u0142 o jego krewnym po matce Ungernie-Sternbergu. Znalezione w mieszkaniu rzeczy dobrodusznie postanowi\u0142 przekaza\u0107 literatowi poprzez RGO. Sam nigdy nie widzia\u0142 si\u0119 z Ossendowskim w \u017b\u00f3\u0142winie. W B\u0142oniu za\u015b by\u0142 rzekomo tylko wojskowym t\u0142umaczem. Ale czy mo\u017cna wierzy\u0107 na s\u0142owo hitlerowskiemu oficerowi, kt\u00f3ry kilkakrotnie zmienia\u0142 nazwiska? Steenberg, Sternberg, Doellerdt\u2026 Wed\u0142ug Micha\u0142owskiego powojenne listy podpisywa\u0142 nawet jako \u201eSven Sternberg-Doellert\u201d.<\/p>\n

Biograf Ossendowskiego nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, z czym Niemiec przyby\u0142 do pisarza: \u201eDoellerdt, oficer niemieckiego kontrwywiadu, spokrewniony z Ungernami, mia\u0142 nam\u00f3wi\u0107 Ossendowskiego do wej\u015bcia w sk\u0142ad kolaboracyjnego rz\u0105du!\u201d. Prawdy tajemniczy Niemiec ju\u017c nie wyjawi, bo zmar\u0142 w 1994 r. Oficjalna pozostaje wi\u0119c wersja, \u017ce Ossendowskiego zabi\u0142 krwotok \u017co\u0142\u0105dka. Czy prawdziwa?<\/p>\n

\u201ePisarz mia\u0142 osobist\u0105 znajom\u0105, kt\u00f3ra przynios\u0142a mu bigos na Nowy Rok. Poczu\u0142 si\u0119 po nim \u017ale, ale my\u015bl\u0119, \u017ce nie od niego. To chyba Doellerdt by\u0142 winien jego \u015bmierci. Ossendowski m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 otruty czekolad\u0105, kt\u00f3r\u0105 Niemiec go pocz\u0119stowa\u0142!\u201d \u2013 dzieli si\u0119 podejrzeniami Witold Micha\u0142owski. Po czym dodaje: \u201eDoellerdt mia\u0142 w\u015br\u00f3d rodziny fataln\u0105 opini\u0119. Korespondowa\u0142em z nim, ale kr\u00f3tko. Mam jego listy. Dopiero po kilkudziesi\u0119ciu latach do mnie dotar\u0142o, \u017ce m\u00f3g\u0142 pozby\u0107 si\u0119 Ossendowskiego jako \u015bwiadka nieudanej pr\u00f3by stworzenia \u00bbpolskiego rz\u0105du\u00ab, dzia\u0142aj\u0105cego pod \u00bbopiek\u0105\u00ab Niemc\u00f3w. Tacy ludzie standardowo s\u0105 likwidowani\u201d.<\/p>\n

JAK W FILMIE<\/h2>\n

Afera z Ossendowskim nie sko\u0144czy\u0142a si\u0119 nawet po jego \u015bmierci. Nie lada sensacj\u0119 ujawni\u0142 grabarz z cmentarza, na kt\u00f3rym pochowano pisarza. Wyzna\u0142, \u017ce kiedy do Milan\u00f3wka wesz\u0142a Armia Czerwona, NKWD kaza\u0142o rozkopa\u0107 gr\u00f3b. By\u0142 przy tym dentysta, pomocny przy identyfikacji zw\u0142ok. NKWD mog\u0142o chcie\u0107 si\u0119 upewni\u0107, \u017ce literat\u2013antykomunista naprawd\u0119 nie \u017cyje.<\/p>\n

Ale Witold Micha\u0142owski ma inne podejrzenia: \u201eRosjanie zdawali sobie spraw\u0119 z mo\u017cliwo\u015bci otrucia Ossendowskiego. St\u0105d sprawa rozkopania grobu i otwarcia ust trupa. Ossendowski zmar\u0142 3 stycznia, a oni pojawili si\u0119 2 tygodnie p\u00f3\u017aniej. Cia\u0142o nie uleg\u0142o rozk\u0142adowi, tak by go nie pozna\u0107. Im chodzi\u0142o jednak o sprawdzenie, czy nie u\u017cyto trucizny, powoduj\u0105cej sczernienie z\u0119b\u00f3w!\u201d. Dlatego zdaniem biografa \u201erzecz si\u0119 kwalifikuje do przeprowadzenia s\u0105dowego zbadania przyczyn zgonu\u201d. Jednak z tak\u0105 inicjatyw\u0105 nikt nigdy nie wyst\u0105pi\u0142.<\/p>\n

A czy sam Ossendowski chcia\u0142by ekshumacji? Czy wola\u0142by, aby jego \u015bmier\u0107 \u2013 tak jak wiele fragment\u00f3w \u017cycia \u2013 pozosta\u0142a na granicy prawdy i fikcji? Niczym dobry, ale tylko film?<\/p>\n

Autor dzi\u0119kuje za pomoc i konsultacj\u0119 Witoldowi S. Micha\u0142owskiemu.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ossendowski by\u0142 na celowniku hitlerowc\u00f3w. Mia\u0142o z nim porachunki NKWD. By\u0142 nie tylko pisarzem i podr\u00f3\u017cnikiem, ale te\u017c szpiegiem. Czy zgin\u0105\u0142, bo nie chcia\u0142 kolaborowa\u0107 z Niemcami? Antoni Ferdynand Ossendowski nale\u017ca\u0142 w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym do najbardziej znanych \u017cyj\u0105cych polskich pisarzy. \u015awiatowy rozg\u0142os przynios\u0142a mu ksi\u0105\u017cka \u201ePrzez kraj ludzi, zwierz\u0105t i bog\u00f3w\u201d, wydana na pocz\u0105tku lat […]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":6788,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"miestas":[],"class_list":["post-6787","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mokslas"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6787","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6787"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6787\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6788"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6787"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6787"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6787"},{"taxonomy":"miestas","embeddable":true,"href":"https:\/\/cp.snarskis.lt\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/miestas?post=6787"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}