Blog

Szczaw zwyczajny (Rumex acetosa) jest rośliną wieloletnią – jego liście można zbierać przez kilka miesięcy w roku. Sezon zaczyna się wiosną i przy sprzyjającej pogodzie może trwać aż do października. We wrześniu nadal można więc spokojnie sięgać po świeże liście i wykorzystywać je do zup, sosów czy sałatek.

Pod koniec sezonu warto jednak nieco ograniczyć zbiory. Nie trzeba jednak ogałacać całej kępy – roślina potrzebuje liści, aby zgromadzić zapasy przed zimowym spoczynkiem. Gdy zabieram się za zbiór, wybieram zdrowe, dobrze rozwinięte liście, pozostawiając część z nich na roślinie.

Warto również zwrócić uwagę na pojawiające się pędy kwiatostanowe. Jeśli szczaw zaczyna kwitnąć, można je wycinać. Kwitnienie osłabia roślinę, a liście stają się wtedy po prostu mniej smaczne. We wrześniu ważna jest też kontrola liści, najlepiej usuwać liście żółte, uszkodzone lub chore.

---

Szczaw zwyczajny to bylina, która dobrze znosi polskie zimy. Olimpia DudekDeccoria.pl

---

Jesienna pielęgnacja szczawiu nie jest skomplikowana. Najważniejsze jest zadbanie o wilgotność gleby, odchwaszczenie stanowiska i sprawdzenie, czy kilkuletnia kępa nie wymaga odmłodzenia.

Szczaw lubi wilgotną ziemię, dlatego podczas suchej jesieni nadal trzeba pamiętać o podlewaniu. Nie trzeba tego pilnować z kalendarzykiem w ręku – najlepiej kontrolować podłoże i reagować wtedy, gdy zaczyna przesychać. Jest to szczególnie ważne na lekkich, piaszczystych glebach, które szybko tracą wodę. Nie warto jednak dopuścić do tego, żeby ziemia była stale mokra.

Z nadejściem jesieni zabieram się za odchwaszczanie miejsca, w którym rośnie szczaw. Chwasty konkurują z nim o wodę i składniki pokarmowe, a ich usunięcie poprawia również przewiewność stanowiska. Przy okazji łatwiej zauważyć ewentualne uszkodzenia liści czy problemy z rośliną.

Szczawiu nie okrywam na zimę, ponieważ bardzo dobrze znosi niskie temperatury. Nie trzeba więc zabezpieczać go przed mrozem agrowłókniną czy grubą warstwą liści. Jeśli gleba jest uboga, można jesienią rozłożyć wokół kępy niewielką ilość dobrze rozłożonego kompostu. Nie jest to jednak konieczny zabieg – szczaw nie należy do roślin wymagających intensywnego nawożenia.

Wrzesień jest za to dobrym momentem, żeby przyjrzeć się starszym kępom. Szczaw może rosnąć na jednym stanowisku przez kilka lat, ale po około 3-4 latach często zaczyna słabiej przyrastać. Wtedy warto pomyśleć o odmłodzeniu rośliny przez podział kępy.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Dzielenie bylin jesienią. Które można rozmnażać teraz, a z jakimi poczekać do wiosny?

Ewa Leśniewska

Można zrobić to w kilku prostych krokach:

• wykop ostrożnie kępę szczawiu z ziemi;
• podziel ją na kilka części – możesz zrobić to ręcznie albo użyć ostrego noża;
• posadź uzyskane części w nowym miejscu, w wilgotnej, odpowiednio przygotowanej ziemi;
• po posadzeniu obficie podlej rośliny, aby ułatwić im przyjęcie się przed zimą.

Jeśli kępa jest zdrowa i dobrze rośnie, nie ma natomiast potrzeby wykonywania dodatkowych zabiegów tylko dlatego, że nadeszła jesień. Szczaw nie potrzebuje wiele, ale we wrześniu nadal warto sprawdzić, czy ma odpowiednio wilgotną glebę, usunąć chwasty i zebrać tylko tyle liści, ile rzeczywiście potrzebujemy. Dzięki temu szczaw będzie dobrze przygotowany do zimy, a wiosną znów zacznie wypuszczać nowe liście.

Źródło: deccoria.pl

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Byliny jesienią. Instrukcja pielęgnacji i zabezpieczenia przed mrozami

Agnieszka Kasprzyk

---

• Jesienne rozmnażanie bylin. Dlaczego odmładzanie bylin jest ważne, jak prawidłowo to zrobić

Koniec lata to ważny czas w uprawie juki ogrodowej (Yucca filamentosa), ponieważ roślina powoli przygotowuje się do zimowego spoczynku. Podczas pielęgnacji rośliny skup się wówczas na wzmocnieniu systemu korzeniowego, m.in. poprzez poprawę warunków glebowych. Juka jest w stanie znieść mrozy sięgające -25°C, jednak tylko przy zdrowych korzeniach. Mokre i ciężkie podłoże ogranicza dostęp tlenu do tkanek, przez co sprzyja ich gniciu. Ponadto w uprawie pojemnikowej istnieje wówczas większe ryzyko zamarznięcia podłoża.

Dlatego jesienią ogranicz podlewanie, a u starszych egzemplarzy całkowicie je wstrzymaj. Zadbaj przy tym o prawidłowy odpływ wody z doniczki oraz przepuszczalność podłoża – jeżeli ziemia jest gliniasta i zbita, warto rozluźnić jej wierzchnią warstwę drobnym żwirem lub piaskiem. Jesienią możesz też wzmocnić roślinę dawką nawozu o zwiększonym udziale potasu i fosforu – pierwiastki te wzmacniają ogólną odporność rośliny i wspomagają prawidłową pracę systemu korzeniowego.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Dlaczego juka ogrodowa zwija liście i usycha? Jak pobudzić ją do kwitnienia?

Ewa Leśniewska

Aby dodatkowo zabezpieczyć korzenie przed wahaniami temperatury, rozłóż wokół roślin grubą warstwę ściółki organicznej (ok. 5-6 cm), np. rozdrobnioną korę, zrębki, słomę czy suche liście. Juka ogrodowa, otwiera się w nowym oknie to roślina zimozielona, dlatego jesienią nie obcinaj jej liści – pod koniec lata ewentualnie usuń jedynie te suche i chore. Późną jesienią możesz związać liście pionowo miękkim sznurkiem i obłożyć słomą, tworząc luźny chochoł – dzięki temu śnieg nie będzie zalegał wewnątrz rozety. Jest to szczególnie zalecane w przypadku młodych egzemplarzy z uwagi na dodatkową ochronę przed mrozem.

Juki rosnące w gruncie, na bardziej wietrznych i chłodnych stanowiskach możesz zabezpieczyć białą agrowłókniną. Jednak nie związuj ich zbyt szczelnie, a wczesną wiosną – gdy już miną najsilniejsze mrozy – usuń wszelkie osłony, aby roślina się nie zaparzyła i swobodnie rozpoczęła wzrost. Pamiętaj, że właściwa pielęgnacja juki ogrodowej jesienią zwiększa szansę rośliny na udane i obfite kwitnienie w kolejnym sezonie.

Chcąc wzmocnić jukę ogrodową przed zimą, nie musisz od razu stosować kupnych preparatów. Roślina ta nie ma wysokich wymagań pokarmowych, a na koniec sezonu potrzebuje jedynie delikatnego wzmocnienia, a nie regularnego nawożenia, otwiera się w nowym oknie preparatami mineralnymi. Dlatego też w tym czasie dobrze sprawdzą się domowe nawozy, m.in.:

• Herbatka ze skórek bananów

Skórki bananów są cennym źródłem potasu, który pomaga zagęszczać soki wewnątrz komórek rośliny, co obniża temperaturę ich zamarzania. Dzięki temu części zielone są bardziej odporne na uszkodzenia mrozowe. Herbatka jest bardzo łatwa w przygotowaniu – wystarczy, że rozdrobnione skórki z 3 bananów zalejesz 0,5 l wrzątku i odstawisz do zaparzenia na 2 godziny. Po tym czasie przecedź roztwór, a otrzymany płyn rozcieńcz z wodą w proporcji 1:2. Tak przygotowaną herbatką możesz podlewać jukę co 7-10 dni do końca września.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Juka ogrodowa będzie kwitła olśniewająco przez cały sezon. Kluczem jest dobre sąsiedztwo

Olimpia Dudek

• Suszone skórki bananów jako dodatek do gleby 

To świetna alternatywa domowej herbatki bananowej. Pokrój i wysusz skórki z 3-4 bananów – możesz to zrobić na kaloryferze, w suszarce do grzybów czy też w piekarniku na niskiej temperaturze. Następnie zblenduj wysuszone skórki na drobny proszek i wymieszaj go z wierzchnią warstwą podłoża. Na koniec możesz oszczędnie podlać ziemię rozproszonym strumieniem wody.

• Odżywka z popiołu drzewnego

Popiół z czystego, nieimpregnowanego drewna jest źródłem wapnia, potasu i fosforu oraz pomaga lekko podnieść odczyn pH podłoża. Możesz rozpuścić garść popiołu w konewce wody o pojemności 5 l i podlewać jukę raz na 3-4 tygodnie, mniej więcej do początku października. Alternatywą jest rozsypanie jednej szklanki popiołu wokół rozety liści i zmieszanie go z wierzchnią warstwą podłoża.

Źródło: deccoria.pl

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Juka już przekwitła? Wzmocnij roślinę domową odżywką i pobierz nowe sadzonki

Justyna Nachman

---

• Z juki ogrodowej spadły wszystkie płatki? Po kwitnieniu zrób dwie rzeczy, a za rok zachwyci
• Kruszę na pył i podsypuję pod jukę ogrodową. Kwitnie całe lato i przybywa jej liści

Dla większości warzyw uprawianych w ogrodzie optymalny odczyn gleby jest lekko kwaśny do prawie obojętnego – czyli pH podłoża powinno mieścić się w przedziale mniej więcej od 6,0 do 6,8. To właśnie w tym zakresie korzenie roślin najefektywniej pobierają składniki pokarmowe z gleby. Pierwiastki te są wykorzystywane m.in. do budowy liści, korzeni, owoców i nasion, a także odpowiadają za prawidłowy przebieg wielu procesów metabolicznych rośliny.

Nie każdy ogrodnik ma świadomość, że nawet regularnie nawożona gleba nie zapewni zadowalających plonów, gdy jej odczyn będzie niedostosowany dla danego gatunku. W dużym skrócie można powiedzieć, że niewłaściwe pH podłoża blokuje dla tych roślin dostęp do wielu składników pokarmowych – pomimo ich obecności w glebie.

Przykładowo, przy zbyt niskim odczynie gleby fosfor może przechodzić w formy słabo dostępne dla roślin, a wraz ze wzrostem kwasowości rośnie rozpuszczalność glinu i manganu – niekiedy do poziomu wręcz toksycznego dla korzeni. Z kolei przy zbyt wysokim pH maleje dostępność wielu mikroelementów, zwłaszcza żelaza, cynku i manganu, a często także miedzi. Skutkiem może być żółknięcie młodych liści, zahamowanie wzrostu i słabe kwitnienie, otwiera się w nowym oknie, a w konsekwencji gorsza jakość plonu – pomimo, że nawóz został zastosowany.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Wapnowanie winorośli na jesień. Ochrona przed mrozami, wzmocnienie i lepsze plony

Justyna Nachman

Właściwy odczyn sprzyja też biologicznemu życiu gleby. Mikro- i makroorganizmy uczestniczące w rozkładzie resztek organicznych i uwalnianiu składników pokarmowych pracują bowiem najefektywniej w przedziale pH od 6 do 7,2. Dobra aktywność biologiczna gleby jest ważna, ponieważ m.in.:

• pomaga tworzyć jej stabilniejszą strukturę;
• poprawia jej napowietrzenie i zdolność do magazynowania wody;
• wspiera rozwój sprawnego systemu korzeniowego roślin.

Dzięki temu warzywa lepiej wykorzystują wodę oraz składniki mineralne, a także są mniej podatne na stresy środowiskowe. Należy jednak pamiętać, że optymalny odczyn gleby zależy od konkretnego gatunku, np.: ziemniaki najlepiej rosną o pH w przedziale 5-6; pomidory 5,5-6,5; a kukurydza 5,5-6,8.

Kreda, dolomit i wapno tlenkowe służą do podnoszenia pH gleby, ale różnią się składem, szybkością działania oraz ryzykiem stosowania:

• Kreda – składa się głównie z węglanu wapnia (CaCO₃). To produkt o umiarkowanym tempie działania, dobry do łagodnego odkwaszania. Szczególnie polecany na gleby przeciętne, lekkie i piaszczyste.
• Dolomit – składa się zarówno z wapnia, jak i magnezu w formie węglanów. Charakteryzuje się dość wolnym tempem działania. Zalecany do gleb lekkich i piaszczystych, szczególnie ubogich w magnez.
• Wapno tlenkowe – nazywane także wapnem palonym, składa się głównie z tlenku wapnia. Odznacza się szybkim tempem działania, dlatego jest zalecany wyłącznie na gleby ciężkie, gliniaste i ilaste o mocno kwaśnym odczynie.

Każdy produkt powinien być stosowany zgodnie z zaleceniami producenta. Zbyt duża dawka wapna lub nieodpowiednio dobrany produkt do danego typu gleby, otwiera się w nowym oknie przynosi więcej szkody niż pożytku. Zbyt gwałtowny wzrost odczynu pH może prowadzić m.in. do przesuszenia podłoża, a także zakłócenia aktywności mikroorganizmów i rozkładu materii organicznej, co mocno odbije się na przyszłych plonach. Wapno potrzebuje czasu i dużej wilgoci, aby zadziałać – dlatego najlepiej je stosować jesienią po zakończeniu zbiorów.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Jak wapnować glebę pod drzewami i krzewami owocowymi? Ważny zabieg, który trzeba wykonać jesienią

Agnieszka Boreczek

Stosowanie wapna i obornika w tym samym czasie prowadzi do ogromnych strat azotu oraz drastycznie obniża skuteczność obu tych zabiegów. Dlaczego? Wapno podnosi pH, otwiera się w nowym oknie w bezpośrednim otoczeniu obornika i tym samym przyspiesza przemianę zawartego w nim azotu amonowego do amoniaku. Związek ten łatwo ulatnia się do atmosfery, więc rośliny tracą cenny azot – składnik odpowiedzialny m.in. za budowanie cennej masy zielonej.

Oprócz tego wapń dość chętnie reaguje z fosforem, pochodzącym z obornika. W warunkach wysokiego pH dochodzi wówczas do tzw. uwsteczniania fosforu – tworzą się nierozpuszczalne w wodzie związki tego pierwiastka, których korzenie roślin nie są w stanie pobrać z roztworu glebowego. W ten sposób zostaje zablokowany dostęp do kolejnego ważnego dla roślin makroelementu. Takie połączenie obniża więc wartość nawozową obornika, a także powoduje straty finansowe i środowiskowe.

Źródło: deccoria.pl

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Odkwaszanie gleby w ogrodzie. Jak wapnowanie zmienia strukturę ziemi i ratuje plony

Agnieszka Kasprzyk

---

• Przygotowanie grządek warzywnych do sezonu. Kiedy ściółkować i wapnować glebę?
• Nie będzie ani grama mchu na trawniku. Dlaczego luty to najlepszy czas na wapnowanie?

Pozostawianie pod jabłonią owoców, które naturalnie opadły z gałęzi, jest jednym z największych błędów popełnianych przez ogrodników jesienią. Zastanawiasz się, dlaczego?

Choć spady jabłek na pierwszy rzut oka nie zawsze wyglądają na chore, często są zainfekowane patogenami, robaczywe lub uszkodzone mechanicznie. Z tych powodów z łatwością gniją, stając się siedliskiem grzybów i przyciągając niebezpieczne szkodniki, jak szczury, otwiera się w nowym oknie czy myszy. Gryzonie właśnie jesienią szukają nie tylko pożywienia, ale też bezpiecznych miejsc do zimowania. Stwarzając dla nich dobre warunki w ogrodzie, zapraszamy je też do swoich domów, piwnic i garaży.

Co więcej, spady jabłek zalegające na trawniku są śliskie i niebezpieczne przy chodzeniu czy wykonywaniu prac ogrodowych, zwłaszcza po deszczu. Stwarzają ryzyko wypadków, a na dodatek ich intensywny zapach podczas fermentacji bywa uciążliwy dla sąsiadów. Właśnie dlatego należy regularnie zbierać opadłe owoce z murawy i rabat. Jesienią najlepiej robić to codziennie.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Znakomity domowy nawóz do hortensji. Będą uginać się od kwiatów do późnej jesieni

Ewa Leśniewska

Opadłe jabłka mogą narobić nam sporo kłopotów zarówno w bieżącym, jak i nadchodzącym sezonie. Trzeba je usuwać, ale nie zawsze wyrzucać. Jeśli drzewo nie chorowało i owoce są zdrowe – mają tylko niewielkie otarcia czy wgniecenia skórki – możemy śmiało je wykorzystać z pożytkiem dla innych roślin. Jak to zrobić?

Jednym z najciekawszych sposobów jest zakopanie spadów jabłek pod hortensjami. Całe wiadro przekrojonych na pół owoców wrzuca się do płytkiego dołu 30-40 cm od podstawy krzewu i zasypuje ziemią, a następnie podlewa. Przez zimę będą się one stopniowo rozkładać, wzbogacając glebę w materię organiczną i delikatnie ją zakwaszając, otwiera się w nowym oknie, co hortensje bardzo lubią.

Za takie nawożenie krzewy odwdzięczają się bujnym wzrostem i jeszcze piękniejszym kwitnieniem w następnym sezonie. Oczywiście jabłka nie dorównują pod względem składu specjalistycznym nawozom, więc nie mogą ich w pełni zastąpić.

---

Jabłka warto zakopać pod hortensją, ale nie w pobliżu drzewa, z którego spadły. Trzeba zachować minimum 3 m odstępu od jabłoni.vilax123RF/PICSEL

---

Kolejną metodą na wykorzystanie spadów jabłek jest ich kompostowanie. Owoce bez oznak chorób i żerowania szkodników rozdrabniamy i warstwowo przekładamy suchymi liśćmi, słomą albo zrębkami. Same w sobie są zbyt wilgotne, więc dodatki te są niezbędne. Spadów nie zostawiamy na wierzchu pryzmy – przykrywamy je grubą warstwą ziemi, by nie przyciągały szkodników. Jabłka nie powinny przeważać w kompoście – dokładamy je w rozsądnych ilościach.

Do kompostowania ani zakopywania w pobliżu hortensji nie nadają się jabłka pochodzące z chorych drzew, z widocznymi objawami infekcji (przykładowo porażonych parchem) czy tych, które zostały zaatakowane przez szkodniki, jak owocówka jabłkóweczka (Cydia pomonella). Nie stanowią wartościowego nawozu, lecz zagrożenie dla roślin. Najbezpieczniej je zebrać i wyrzucić do bioodpadów.

Źródło: deccoria.pl

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Opadłe jabłka trzeba usuwać spod jabłoni. Możesz zrobić z nich dobry nawóz

Justyna Nachman

---

• Dlaczego jabłka spadają z drzewa, zanim dojrzeją? Skorzystaj z rad doświadczonych sadowników
• Zgniłe jabłka nie są nawozem. 4 powody, dla których trzeba usuwać owoce spod drzew

We wrześniu papryka ma coraz mniej czasu na dojrzewanie. Noce robią się chłodniejsze, a to nie sprzyja wybarwianiu owoców. Warto więc teraz zrobić wszystko, żeby roślina skupiła się na paprykach, które już ma, zamiast tworzyć kolejne.

Pierwszym krokiem jest ogłowienie papryki, czyli usunięcie wierzchołków pędów. Warto również oberwać wszystkie kwiaty oraz bardzo małe owoce. Możliwe, że i tak nie zdążą już prawidłowo się rozwinąć, jeśli dni z niższą temperaturą zbliżają się nieubłaganie. Po ich usunięciu roślina może skupić więcej energii na paprykach, które już znajdują się na krzaku.

Dobrym pomysłem jest regularne zbieranie owoców, które są dojrzałe lub prawie dojrzałe. Kiedy je zbierzemy, roślina może więcej energii przeznaczyć na pozostałe, jeszcze nie do końca ukształtowane papryki.

Jeżeli do zbiorów zostało ok. dwóch tygodni, a na krzakach wciąż znajduje się dużo zielonych owoców, można zastosować nawóz zawierający więcej potasu (np. popiół drzewny z czystego drewna lub nawóz ze skórek bananów). Pierwiastek ten wspiera dojrzewanie i może pomóc w wybarwianiu papryk. Kiedy większość owoców jest już dojrzała, nie ma potrzeby dalej nawozić.

Warto też pilnować temperatury. Papryka jest rośliną ciepłolubną, dlatego przy zapowiedzi chłodnych nocy krzaki rosnące w gruncie można zabezpieczyć np. agrowłókniną. Przed przymrozkami wszystkie owoce należy jednak zebrać. Spadek temperatury poniżej zera może uszkodzić zarówno papryki, jak i całe rośliny.

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Jak prawidłowo zbierać paprykę w ogrodzie? Prawda o dojrzewaniu po zbiorze

Olimpia Dudek

Jeśli nie chcemy jeszcze kończyć uprawy, zdrowe krzaki papryki można spróbować przezimować. Najlepiej wybrać rośliny bez objawów chorób i szkodników. Ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy papryka trafi do domu razem z innymi roślinami – wraz z nią można bowiem przenieść także nieproszonych lokatorów.

Papryki rosnące w gruncie trzeba ostrożnie wykopać i przenieść do donicy. Przy wykopywaniu część korzeni może zostać uszkodzona, ale roślina zwykle dobrze znosi taki zabieg.

Przed przeniesieniem paprykę warto lekko przyciąć. Usuwamy cienkie pędy, te, które rosną mocno do środka, oraz część liści. Nie trzeba jednak obrywać wszystkich. Ważne jest też, żeby pod pierwszym rozwidleniem nie zostawiać pędów ani liści – dzięki temu krzak będzie miał mniej zbędnych części do utrzymania przez zimę.

W tym momencie warto zdecydować, na czym bardziej nam zależy: na przedłużeniu tegorocznego owocowania czy na dobrym starcie papryki w kolejnym sezonie. Jeśli chcemy jeszcze zbierać owoce, możemy trzymać roślinę w domu w temperaturze pokojowej. Niedojrzałe papryki będą mogły spokojnie dojrzewać, a krzak może dalej owocować.

Jeśli natomiast zależy nam przede wszystkim na zimowaniu, paprykę można przenieść do chłodniejszego pomieszczenia, w temperaturze około 12-15 stopni Celsjusza. W okolicach lutego warto przenieść ją w cieplejsze miejsce, aby pobudzić ją do dalszego wzrostu.

---

Zdrowe krzaki papryki można przed nadejściem przymrozków wykopać z gruntu i przenieść do donic na zimowanie.darksoul72123RF/PICSEL

---

Zimą paprykę podlewamy oszczędnie – podłoże powinno być tylko lekko wilgotne. Wiosną stopniowo wracamy do nawożenia, a przed wystawieniem rośliny na zewnątrz trzeba ją ponownie zahartować.

Z zimowaniem papryki różnie bywa. Nie każda roślina przetrwa. Jeśli jednak się uda, w kolejnym roku może zacząć owocować wcześniej. Plon nie musi być przy tym większy, dlatego zimowanie warto potraktować po prostu jako sposób na wcześniejszy start.

Źródło: deccoria.pl

Zobacz również:

---

Porady ogrodnicze

Nie ignoruj znaków, które daje papryka. Możesz stracić cały plon

Izabela Weśniuk

---

• Papryka dopiero dojrzewa na krzaku, a już pleśnieje? Naturalny oprysk przywróci jej zdrowie i kolor